Công ty TNHH Đầu tư Phát triển Hải Đăng
Khám phá dự báo chi tiết về xu hướng nhập khẩu nguyên liệu dược phẩm tại Việt Nam năm 2025. Phân tích sự tăng trưởng, dịch chuyển nguồn cung, cơ cấu sản phẩm và tác động từ Luật Dược sửa đổi.
Năm 2025 được dự báo sẽ là một năm đầy biến động nhưng cũng đầy tiềm năng cho thị trường nhập khẩu nguyên liệu dược phẩm của Việt Nam. Với quy mô dân số gần 100 triệu người, ý thức chăm sóc sức khỏe ngày càng cao và sự phát triển của ngành công nghiệp dược trong nước, nhu cầu về nguyên liệu sản xuất thuốc tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ. Tuy nhiên, xu hướng nhập khẩu sẽ có những dịch chuyển rõ rệt, chịu tác động từ các chính sách mới của nhà nước, đặc biệt là Luật Dược sửa đổi có hiệu lực từ tháng 7 năm 2025, cùng với những thay đổi trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Thị trường dược phẩm Việt Nam được dự báo sẽ duy trì đà tăng trưởng kép (CAGR) ở mức cao, kéo theo sự gia tăng tương ứng trong nhu cầu nhập khẩu nguyên liệu. Năm 2024, kim ngạch nhập khẩu dược phẩm và nguyên liệu dược phẩm đã ghi nhận sự tăng trưởng ấn tượng, và xu hướng này được dự báo sẽ tiếp tục trong năm 2025.
Sự phụ thuộc vào nguồn cung nguyên liệu nhập khẩu vẫn còn rất lớn, với khoảng 85-90% nhu cầu nguyên liệu cho sản xuất thuốc trong nước đến từ nước ngoài. Điều này cho thấy tầm quan trọng chiến lược của hoạt động nhập khẩu đối với an ninh y tế và sự phát triển của ngành dược Việt Nam.
Trung Quốc và Ấn Độ tiếp tục là hai nhà cung cấp nguyên liệu dược phẩm (hoạt chất - API) lớn nhất cho Việt Nam, chiếm thị phần chi phối nhờ vào lợi thế về quy mô sản xuất, giá cả cạnh tranh và danh mục sản phẩm đa dạng.
Trung Quốc: Vẫn là nguồn cung cấp chủ lực cho các loại kháng sinh, vitamin, và các hoạt chất thông thường khác.
Ấn Độ: Có thế mạnh về các hoạt chất cho thuốc generic, đặc biệt là các nhóm thuốc điều trị bệnh mãn tính như tim mạch, tiểu đường.
Tuy nhiên, năm 2025 có thể chứng kiến sự dịch chuyển nhẹ trong cơ cấu nhà cung cấp. Các doanh nghiệp Việt Nam đang có xu hướng đa dạng hóa nguồn cung để giảm thiểu rủi ro phụ thuộc vào một vài thị trường. Các nhà cung cấp từ châu Âu (EU) như Đức, Pháp, Ý, Tây Ban Nha và các nước phát triển khác như Mỹ, Hàn Quốc ngày càng được quan tâm, đặc biệt đối với các loại nguyên liệu chất lượng cao, tá dược đặc biệt và nguyên liệu cho các dòng thuốc đặc trị, thuốc công nghệ cao.
Năm 2025 sẽ chứng kiến sự thay đổi trong cơ cấu các loại nguyên liệu được nhập khẩu, phản ánh sự phát triển của ngành dược trong nước và nhu cầu điều trị của xã hội.
Nguyên liệu cho thuốc thông thường vẫn chiếm tỷ trọng lớn: Các hoạt chất (API) cho các nhóm thuốc thiết yếu như kháng sinh (Amoxicillin, Ciprofloxacin), giảm đau - hạ sốt (Paracetamol, Ibuprofen), và thuốc điều trị các bệnh tim mạch (Amlodipin, Atorvastatin) vẫn sẽ là mặt hàng nhập khẩu chủ lực.
Sự trỗi dậy của nguyên liệu cho thuốc công nghệ cao và thuốc sinh học: Đây là xu hướng đáng chú ý nhất. Với việc Việt Nam đang đẩy mạnh nghiên cứu và sản xuất các loại thuốc phức tạp hơn, nhu cầu nhập khẩu các loại nguyên liệu cho thuốc sinh học (biologics), thuốc điều trị ung thư, và các thuốc đặc trị khác sẽ tăng lên. Điều này đòi hỏi các nhà cung cấp phải đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng khắt khe hơn.
Gia tăng nhập khẩu tá dược đặc biệt: Song song với hoạt chất, nhu cầu về các loại tá dược thế hệ mới (tá dược đa chức năng, tá dược cho các dạng bào chế đặc biệt như viên nén phân hủy nhanh, thuốc giải phóng có kiểm soát) cũng sẽ tăng cao, nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả của thuốc sản xuất trong nước.
Luật Dược sửa đổi, chính thức có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2025, được kỳ vọng sẽ tạo ra những thay đổi lớn, vừa là cơ hội, vừa là thách thức cho hoạt động nhập khẩu nguyên liệu.
Đơn giản hóa thủ tục hành chính: Luật mới hướng tới việc cải cách thủ tục hành chính trong việc cấp giấy đăng ký lưu hành thuốc và giấy phép nhập khẩu. Điều này có thể giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian, chi phí, và tiếp cận nguồn nguyên liệu mới nhanh hơn.
Ưu đãi cho sản xuất trong nước: "Chiến lược quốc gia phát triển ngành Dược Việt Nam giai đoạn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045" đặt mục tiêu sản xuất được 20% nhu cầu nguyên liệu trong nước. Luật Dược sửa đổi sẽ cụ thể hóa các chính sách ưu đãi đầu tư, thuế, đất đai cho các dự án sản xuất nguyên liệu dược phẩm, đặc biệt là các nguyên liệu công nghệ cao, nguyên liệu từ dược liệu trong nước. Điều này có thể làm giảm dần tỷ trọng nhập khẩu một số loại nguyên liệu trong dài hạn.
Nâng cao hàng rào kỹ thuật: Cùng với việc tạo thuận lợi, các quy định về quản lý chất lượng nguyên liệu nhập khẩu cũng sẽ được siết chặt hơn để đảm bảo thuốc sản xuất trong nước đạt tiêu chuẩn quốc tế (EU-GMP, PIC/S-GMP).
Thách thức:
Biến động giá và chuỗi cung ứng: Tình hình kinh tế - chính trị thế giới có thể gây ra biến động về giá nguyên liệu và gián đoạn chuỗi cung ứng.
Cạnh tranh gay gắt: Sự cạnh tranh giữa các nhà cung cấp ngày càng tăng, đòi hỏi doanh nghiệp Việt Nam phải có chiến lược lựa chọn đối tác hiệu quả.
Rào cản về chất lượng: Việc nâng cao tiêu chuẩn sản xuất trong nước đòi hỏi nguồn nguyên liệu đầu vào phải có chất lượng cao và ổn định, đây là một thách thức đối với việc tìm kiếm và kiểm soát nhà cung cấp.
Cơ hội:
Tăng trưởng thị trường: Quy mô thị trường dược phẩm Việt Nam không ngừng mở rộng là cơ hội lớn cho các nhà nhập khẩu và phân phối nguyên liệu.
Chính sách khuyến khích: Các chính sách mới của chính phủ tạo ra môi trường kinh doanh thông thoáng và khuyến khích đầu tư vào sản xuất, gián tiếp thúc đẩy thị trường nguyên liệu.
Phát triển sản phẩm mới: Xu hướng tập trung vào các loại thuốc đặc trị, thuốc công nghệ cao mở ra cơ hội cho việc nhập khẩu và kinh doanh các loại nguyên liệu mới, có giá trị gia tăng cao.
Nhìn chung, năm 2025 sẽ là một năm bản lề cho ngành nhập khẩu nguyên liệu dược phẩm Việt Nam. Xu hướng chung là tiếp tục tăng trưởng về quy mô nhưng có sự dịch chuyển mạnh mẽ về cơ cấu sản phẩm và nguồn cung, dưới tác động của các chính sách mới nhằm nâng cao năng lực tự chủ và chất lượng của ngành dược trong nước. Các doanh nghiệp trong ngành cần nắm bắt kịp thời các xu hướng này để có chiến lược kinh doanh phù hợp và đón đầu các cơ hội phát triển.
